ISTRANCA MEŞESİ (Quercus hartwissiana Steven )
Genel coğrafi yayılışı Bulgaristan Istrancaları, Türkiye ve Kuzeybatı Kafkasya'dır. Kırklareli, İstanbul, Kocaeli, Sakarya, Kastamonu, Samsun, Ordu, Trabzon, Erzurum, Bursa ve Tunceli'de nemli yapraklı ve karışık yapraklı ormanlarda 20-1300 (1750) m'ler arasında görülür (Hedge ve Yaltırık, 1982).
35 m'ye kadar boylanabilen, kışın yaprağını döken düzgün gövdeli dar tepeli ağaçlardır (Menitsky, 2005). Kabuk gri-kahverengi, düzenli, dar aralıklarla boyuna derin çatlaklıdır. Genç sürgünler koyu kırmızımtırak kahverengi, çıplak ve parlaktır. Yapraklar çoğunlukla ters yumurta biçiminde, 12 (-14) x 7 (-9) cm boyutlarında, yaprak kenarları düzenli aralıklarla sığ parçalanmış, 7-10 adet loplu, yuvarlakça ve küt uçlu, 7-10 (-12) çift damarlı, damarlar birbirine az çok paralel uzanır, çoğunlukla her iki yüzü de çıplak veya yapraklar gençken basit veya yıldız tüylerle örtülü sonradan dökülür ancak damarlar üzerinde seyrek yıldız tüyler kalır. Yaprak sapı 2-3 cm uzunluğunda ve çıplaktır.
Meyveleri 1 yılda olgunlaşır. Kadeh 15-20 mm çapında, yarım küre şeklinde olup kadeh pulları düzenli sıralar halinde birbiri üzerine kapanmıştır, ancak kadeh pullarının sivri uçları dıştan serbesttir. Uzunca bir meyve sapı (2-7 cm) ucunda yer alır, sap 1-4 meyve taşır. Palamut 8-20 mm boyundadır (Hedge ve Yaltırık, 1982). Hızlı büyüyen ve gölgeye oldukça dayanıklı bir meşe türüdür (Menitsky, 2005). Yapraklarının saplı ve muntazam sığ loplu olması ile Q. petraea'ya, meyvelerinin saplı olması ile de Q. robur'a benzer. Özellikle meyve sapı normalden kısa örnekler Q. petraea subsp. iberica ile karıştırılmaktadır ancak alttür iberica'da meyve sapının yaprak sapından uzun olmaması ayrım özelliğidir.
Kaynak
Orman Genel Müdürlüğü web sitesinde yer alan “Haftanın Ağacı" sayfalarının hazırlanmasında;
• Editörlüğü Prof. Dr. Ünal AKKEMİK tarafından yapılan ”Türkiye’nin Doğal-Egzotik Ağaç ve Çalıları” adlı yayınında,
• Orman Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan “Orman Atlası” yayınında,
• Orman Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan “Asli Ağaç Türleri” yayınında,
• Orman Genel Müdürlüğü,
Sıtkı ÖZTÜRK tarafından hazırlanan
“TÜRKİYE MEŞELERİ Teşhis ve Tanı Kılavuzu" (Orman Zararlılarıyla Mücadele Dairesi Başkanlığı – 2013) yayınında yer alan içerik ve görsellerden yararlanılmıştır.
Diğer Asli Orman Ağaçlarımız